ދިވެހި ވިޔަފާރިތަކަކީ ތަންތަން ކުއްޔަށް ހިފައިގެން، ދިވެހި މުވައްޒަފުން ވަޒީފާގައި ބައިތިއްބައިގެން، ރަނގަޅަށް ހިސާބުތައް ބަލަހައްޓައި، ގައުމުގެ ޓެކްސްގެ ގަވާއިދުތަކަށް ފުރިހަމައަށް ބޯލަނބާ ފަރާތްތަކެވެ. ޓެކްސް ނެގޭ މުދަލެއް ދިވެހި ވިޔަފާރިއަކުން ވިއްކާއިރު، އޭގެ އަގުގައި ޖީ.އެސް.ޓީ ހިމެނެއެވެ. ނަމަވެސް، ބޭރުގެ ވިއްކާ ފަރާތްތަކަށް މިފަދަ ޓެކްސްގެ އިލްތިޒާމުތަކާ ކުރިމަތިލާން ނުޖެހި، ދިވެހި ކަސްޓަމަރުންނަށް މުދާ ވިއްކުމުގެ ފުރުސަތު ބައެއް ފަހަރު ފަހިވެފައި އޮވެއެވެ.
މި ތަފާތަކީ ހަމައެކަނި ޓެކްސްގެ ގާނޫނުގައި އޮތް ފަންނީ މައްސަލައެއް ނޫނެވެ. މީގެ ސަބަބުން، އެއް ބާވަތެއްގެ މުދަލެއް އެއް މާކެޓަކަށް ވިއްކި ނަމަވެސް، ގާނޫނަށް ބޯލަނބާ ރާއްޖޭގެ ވިޔަފާރިތަކުގެ އަގު ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތަކަށްވުރެ ބޮޑުވާން މެދުވެރިވެއެވެ. 'ޑެސްޓިނޭޝަން ޕްރިންސިޕަލް' ނުވަތަ މުދާ ބޭނުންކުރާ ގައުމަކުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ އުސޫލު ފުރިހަމައަށް ތަންފީޒުކުރުމުގެ މަގުސަދަކީ، މުދާ ނުވަތަ ހިދުމަތް ބޭނުންކުރާ ތަނަކަށް ބަލައި ޖީ.އެސް.ޓީ ނަގައި، މި ދެންނެވި ނުހަމަ ތަފާތު ކުޑަކުރުމެވެ.
އާދައިގެ ވިޔަފާރިއެއްގައި އަގަށް އަންނަ ބަދަލުމަޖީދީމަގުގެ ފިހާރައަކުން 162 ރުފިޔާއަށް ވިއްކާ ފޯނު ކަވަރެއްގެ މިސާލަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. މީގެ ތެރޭގައި 12 ރުފިޔާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ ހިމެނޭއިރު، މިއީ ދިވެހި ވިޔަފާރިވެރިޔާ ދައުލަތަށް ދައްކަންޖެހޭ ފައިސާއެވެ. ނަމަވެސް، ހަމަ އެ ފޯނު ކަވަރު ބައިނަލްއަގުވާމީ ޕްލެޓްފޯމަކުން ސީދާ ގަންނައިރު ޖީ.އެސް.ޓީ ނުނަގާނަމަ، އެ މުދަލަށް އޮޓޮމެޓިކުން އަގުގެ ފައިދާއެއް ލިބިގެންދެއެވެ.
މި ހާލަތުގައި، ރާއްޖޭގެ ރީޓެއިލް ވިޔަފާރިވެރިޔާގެ ހިންގުން ދަށީއެއް ނޫނެވެ. އަދި ބޭރުގެ މުދަލަކީ އޭގެ ޒާތުގައި އަގުހެޔޮ އެއްޗެއްވެސް ނޫނެވެ. މި ތަފާތު އުފެދެނީ ހަމައެކަނި އެއް ފަރާތަކުން ރާއްޖޭގެ ޖީ.އެސް.ޓީގެ އިލްތިޒާމު އުފުލާތީއެވެ. ކުޑަ ފައިދާއަކުން ހިންގާ ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކަށް މިފަދަ ތަފާތުތައް ތަކުރާރުވުމަކީ، ކަސްޓަމަރުންގެ އިހުތިޔާރުތަކަށް ބަދަލު އަންނާނެ އަދި ދިގު މުއްދަތުގައި ވިޔަފާރީގެ ވާދަވެރިކަން ބަލިކަށިވާނެ ކަމެކެވެ.
ނުހަމަ ތަފާތު ރާއްޖޭގެ އެންމެ ބޮޑު ސިނާއަތު ކަމުގައިވާ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގައިވެސް މި މައްސަލަ އެބައޮތެވެ. މިރާއްޖޭގެ ރިސޯޓަކުން ބޭރުގެ އެޖެންޓަކަށް 100 ޑޮލަރަށް ކޮޓަރިއެއް ވިއްކުމުން، އެ އެޖެންޓު އެ ކޮޓަރި ފަތުރުވެރިއަކަށް 150 ޑޮލަރަށް ވިއްކާފާނެއެވެ. ޖީ.އެސް.ޓީ ނެގެނީ ހަމައެކަނި ފުރަތަމަ ވިއްކި 100 ޑޮލަރުން ކަމަށްވާނަމަ، އިތުރުވި 50 ޑޮލަރަކީ ރާއްޖޭގައި ފަތުރުވެރިޔާ ހުންނަ ހުރުމާ ގުޅިފައިވާ އަދަދަކަށް ވީނަމަވެސް، އެއިން ރާއްޖެއަށް ޓެކްސްއެއް ނުލިބެއެވެ.
ހަމަ މި ހިދުމަތް ދޭ ރާއްޖޭގެ ޓްރެވަލް އެޖެންސީއަކުން މަސައްކަތް ކުރަންޖެހެނީ ރާއްޖޭގެ ޖީ.އެސް.ޓީ އުސޫލުތަކުގެ ތެރެއިންނެވެ. ބޭރުގެ ވިޔަފާރިވެރިޔާގެ ބައިން ޓެކްސް ނުނަގައި ދޫކޮށްލުމަކީ ދިވެހި އޮޕަރޭޓަރުންނަށް އޮތް ބޮޑު ދަތިކަމެކެވެ. އަދި މީގެ ސަބަބުން ފަތުރުވެރިކަމުގެ ހިދުމަތްތަކުން ގައުމަށް ލިބެންޖެހޭ އާމްދަނީ މަދުވެގެންދެއެވެ. ހުށަހެޅިފައިވާ އިސްލާހުގެ މަގުސަދަކީ ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމުގެ އުފެއްދުންތައް ވިއްކާ ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތައް ރަޖިސްޓްރީކޮށް، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގެ 17 އިންސައްތަ ޖީ.އެސް.ޓީ ނަގައި ރާއްޖެއަށް ދެއްކުމަށް ލާޒިމުކުރުމެވެ.
ހަމަހަމަ އުސޫލެއް، ހާއްސަ ރައްކާތެރިކަމެއް ނޫން'ޑެސްޓިނޭޝަން ޕްރިންސިޕަލް' އަކީ ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތަކަށް ހުރަސްއެޅުމަށް ނުވަތަ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޕްލެޓްފޯމްތަކުން ރާއްޖެއަށް ހިދުމަތް ދިނުން ހުއްޓުވުމަށް އޮތް އުސޫލެއް ނޫނެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ ޓެކްސްގެ ގަވާއިދުތަކަކީ ވަކި ފަރާތަކަށް ބުރަނުވާ ހަމަހަމަ އުސޫލުތަކަކަށް ހެދުމެވެ. ރާއްޖޭގެ އަދި ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތަކުންވެސް ވާދަކުރަންވާނީ ހިދުމަތުގެ ފެންވަރާއި، އަގާއި، މުދަލުގެ ރަނގަޅުކަމުގެ މައްޗަށެވެ. އެއީ އެއް ބަޔަކު ޓެކްސް ނިޒާމުން ބޭރުގައި އޮތުމުގެ މައްޗަށް ބިނާވެގެންވާ ކަމަކަށް ވެގެންނުވާނެއެވެ.
އާންމުގޮތެއްގައި ބޭރު ގައުމުތަކުން މުދާ އެކްސްޕޯޓް ކުރާއިރު، އެ ގައުމަކުން ނަގާ ޓެކްސްތަކުން އިސްތިސްނާ ކުރެއެވެ. އެއީ އެ މުދާ ބޭނުންކުރަނީ އެހެން ގައުމެއްގައި ކަމަށްވާތީއެވެ. އެހެންކަމުން، މުދާ އެތެރެވާ ގައުމުން އެ ގައުމެއްގެ ޓެކްސް ނުނަގާނަމަ، އެ މުދަލަކީ އެއްވެސް ގައުމަކަށް ޓެކްސް ދައްކަން ނުޖެހޭ އެއްޗަކަށް ވެދެއެވެ. ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތައް ޖީ.އެސް.ޓީގެ ނިޒާމަށް ވެއްދުމަކީ ވިޔަފާރީގެ މައިދާނުގައި އިންސާފުވެރި އަދި ސާފު މަގަކުން ވާދަކުރުމަށް މަގުފަހިވާނެ ކަމެކެވެ. މީގެ ސަބަބުން ދިވެހި ވިޔަފާރިތަކުން އެމީހުންގެ ޒިންމާތައް އަދާކުރަމުންދާއިރު، އެއް މާކެޓެއްގައި ހިދުމަތްދޭ ބޭރުގެ ވިޔަފާރިތަކުންވެސް އެއް އުސޫލަކުން އަމަލުކުރަން ޖެހޭނެއެވެ.
ޚިޔާލު
އެންމެ ފުރަތަމަ ޚިޔާލު ދެއްވާ.